Miralay Giritli Hasan Bey'in Mezarı

Miralay Giritli Hasan Bey'in Mezarı
(Ölüm Tarihi 1898)
Cam ve ayna tüccarı Ahmed Efendi’nin damadı olan Hasan Bey Girit isyanı sırasında Yunanlıların Arkadi isimli meşhur kaçakçı gemisini bütün mühimmat ve levazımatı ile birlikte 22 Ağustos 1867 gecesi sabahı zapt ederek İstanbul’a getirmiştir. Bu sırada kendisi İzzettin Vapuru’nun komutanı idi.
(Haskan, 311) Mezarı Eyüp’te, Ebu’s Suud Efendi Mektebi haziresinde yer almaktadır. Ebu Suuud mektebi naziresinde yer alan bir başka denizci mezar taşı da 1304 (1886) tarihlidir ve Tahir Kaptan’a aittir.
Kitabe: Miralay Giridli Hasan bek...sene 25 fievval 1315 (1898)
Tanımı: Beyaz mermerden şahideli olarak yapılmış kapalı mezarın baş şahidesi kırık olarak yerde yatmaktadır. Mezar iki plaka halinde levha (256x118cm/210x80cm) ile kapatılmıştır. Parçası eksik olan şahide üzerinde kitabe yer almaktadır. Mevcut parça şahidenin alt kısmına aittir. Kitabenin son dört satırını ihtiva eden parça üzerinde tarih ve isim yer almaktadır. Şahidenin akantus yaprakları ile çevrili elips şeklinde bir levha olduğu anlaşılmaktadır. Daha önce yayınlanmış olan taşın kırık üç parçadan ibaret olduğunu ve tepeliğinde iri bir subay fesi, altındaki çelenkten aşağı inerek taşı çevreleyen güllü yaprak süslemeleri ve celi sülüs kitabesi ile, ayak tarafındaki taşın da katkısı ile sağlam bir denge kurmuş, dönemin Türk sanatı unsurlarını başarı ile bütüne katmış olarak değerlendirilmiştir. (Cantay, 851) Gemi direği şeklinde yükselen ayak taşı (193cm) ise son derece dikkat çekicidir. Bu tür mezar taşlarının diğerlerinde de olduğu gibi direğin uç kısmı kırık izlenimi vermektedir.Ortada yükselen silindirik taşın hemen altında bir gemici çarkı, onun biraz üzerinde ucuna zincir bağlı denizci çapası, gemici dürbünü ve bunların üzerinde çapraz olarak bağlanmış yelken tasvirleri bulunmaktadır. Plastik açıdan son derece başarılı bir taş işçiliği ile işlenmiş olan mezar taşı üzerinde yaldızlı boya ile renklendirmeler de yapılmıştır.
Kaynak:
İSTANBUL’DA BULUNAN GEMİCİ/DENİZCİ MEZARTAŞLARINA DAİR BİR DEĞERLENDİRME
TÜLİN ÇORUHLU - YAŞAR ÇORUHLU



